„W Dzień Singla nareszcie mogę świętować tak, jak chcę. Samotność nie jest dla mnie karą, a ulgą, po zaborczej miłości”

Obudziłam się w ciszy, która nie była ani przyjemna, ani niepokojąca. Po prostu była. Leżałam chwilę, patrząc w sufit, i dopiero po czasie dotarło do mnie, że nie muszę się do nikogo odzywać, niczego wyjaśniać ani tłumaczyć. Ta myśl przyniosła ulgę, ale zaraz potem poczucie winy, jakbym zrobiła coś niewłaściwego. Jakby wybór siebie wymagał usprawiedliwienia.

Małe decyzje, duże znaczenie

Wstałam bez pośpiechu. Stałam w kuchni, trzymając w dłoni kubek i długo zastanawiałam się, na co mam ochotę. To było absurdalne, że tak prosta sprawa potrafiła mnie sparaliżować. Z tyłu głowy odezwał się znajomy głos Pawła.

– Może jednak coś lżejszego? – mówił kiedyś, zaglądając mi przez ramię. – Po co tak od rana kombinować?

Tym razem nikt niczego nie komentował. Wybrałam to, co przyszło mi do głowy jako pierwsze, bez poprawiania decyzji, bez cofania się. Jadłam powoli, jakbym uczyła się własnego tempa od nowa. Wyszłam z mieszkania bez planu. Skręciłam w lewo, choć zazwyczaj chodziłam w prawo, bo „tam szybciej” albo „tam sensowniej”. Spacerowałam bez celu, aż dotarłam do miejsca, które wcześniej omijałam, bo Paweł uważał je za nijakie. Usiadłam i zostałam dłużej, niż wypadało. Patrzyłam na ludzi, na ich ruchy, na to, jak rozmawiali, nie tłumacząc się nikomu z ciszy między zdaniami. W pewnym momencie poczułam irytację. Nie na świat, tylko na siebie sprzed miesięcy.

– Naprawdę aż tak bałaś się powiedzieć „nie”? – zapytałam cicho, choć nikt mnie nie słyszał.

Przypomniałam sobie wieczory, kiedy rezygnowałam z własnych pomysłów, bo „to nie był dobry moment”, „nie chciałam zaczynać dyskusji”, „może następnym razem”. Tych następnych razy było zaskakująco mało. Zajrzałam do niewielkiego miejsca, do którego zawsze chciałam wejść, ale jakoś nigdy nie było po drodze. Tym razem było dokładnie po drodze, bo to ja ją wyznaczałam. Kiedy przyszło do wyboru, jak długo zostanę, znów poczułam napięcie.

– Zaraz, przecież nigdzie się nie spieszysz – powiedziałam do siebie, zaskoczona własnym tonem.

Smutek pojawił się niespodziewanie. Uświadomiłam sobie, że te drobne decyzje kiedyś kosztowały mnie znacznie więcej energii niż teraz. Oddawałam je bez walki, myśląc, że w ten sposób buduję spokój. Dopiero teraz widziałam, że budowałam ciszę, w której coraz mniej było mnie. Wyszłam z poczuciem, że ten dzień nie jest lekki ani beztroski. Jest potrzebny. I po raz pierwszy od dawna nie zamierzałam się z tego tłumaczyć.

Sama to sobie robiłam

Z Mają umówiłam się spontanicznie. Kiedyś sprawdziłabym kalendarz, przeliczyłabym czas, zastanowiłabym się, czy to na pewno rozsądne. Teraz po prostu napisałam, że jestem w pobliżu. Odpisała niemal od razu.

– Wyglądasz inaczej – powiedziała na powitanie, przyglądając mi się uważnie. – Jakbyś była bardziej… obecna.

Wzruszyłam ramionami, nie bardzo wiedząc, co odpowiedzieć. Usiadłyśmy naprzeciwko siebie, a rozmowa popłynęła naturalnie. Maja opowiadała o swoich planach, o decyzjach podejmowanych bez konsultacji, o granicach, które stawiała bez poczucia winy. Słuchałam jej i jednocześnie porównywałam to z własnymi wspomnieniami.

– A ty? – zapytała w końcu. – Jak się trzymasz po wszystkim?

Zawahałam się. Dawniej powiedziałabym to, co neutralne i bezpieczne.

– Uczę się mówić, co myślę – odpowiedziałam po chwili.

Maja uśmiechnęła się lekko.

– To chyba trudniejsze, niż brzmi.

Poczułam ukłucie złości. Przypomniały mi się sytuacje, gdy chciałam coś powiedzieć Pawłowi, ale wybierałam milczenie. Bałam się, że konflikt coś zepsuje, że przesadzam, że moje potrzeby są mniej ważne. Z czasem nawet przestałam je rozpoznawać.

– Myślałam, że kompromisy są oznaką dojrzałości – powiedziałam nagle. – A teraz widzę, że często były po prostu rezygnacją.

Maja nie zaprzeczyła. Jej milczenie było bardziej wymowne niż jakakolwiek rada. Złość we mnie narastała, ale tym razem nie była chaotyczna. Była skupiona, skierowana do środka.

– Najgorsze jest to – dodałam ciszej – że nikt mnie do tego nie zmuszał. Sama to sobie robiłam.

Wracałam sama, z głową pełną myśli. Spotkanie nie przyniosło ulgi. Przyniosło jasność. Zobaczyłam, jak bardzo bałam się być niewygodna i jaką cenę za to zapłaciłam. I po raz pierwszy ta złość nie paraliżowała. Zaczynała porządkować.

Było mi bardzo wstyd i żal

Spotkałam ją zupełnie przypadkiem. Stałam w kolejce, myślami jeszcze przy rozmowie z Mają, kiedy kobieta przede mną odwróciła się i zapytała, czy może na chwilę odstawić swoje rzeczy. Skinęłam głową, a ona uśmiechnęła się tak, jakbyśmy znały się od dawna.

– Dobrze jest czasem zrobić coś tylko dlatego, że się chce – rzuciła, jakby czytała mi w myślach.

Zaskoczyło mnie to zdanie. W normalnych okolicznościach wzruszyłabym ramionami i zapomniała, ale tym razem nie potrafiłam.

– Czasem to wcale nie jest takie proste – odpowiedziałam.

Roksana, bo tak się przedstawiła chwilę później, spojrzała na mnie uważnie.

– Bo ktoś nas kiedyś nauczył, że trzeba się tłumaczyć – powiedziała spokojnie. – Albo że nasze „chcę” jest mniej ważne niż cudze.

Te słowa uderzyły mnie mocniej, niż się spodziewałam. W jednej chwili zobaczyłam wszystkie te drobne sytuacje z Pawłem: zmieniane plany, odkładane marzenia, wieczne „jak wolisz”, które wcale nie było wyborem.

– Myślałam, że tak wygląda bliskość – przyznałam, czując, jak ściska mnie w gardle. – Że ustępując, okazuję troskę.

– Bliskość nie polega na znikaniu – odpowiedziała bez wahania. – Jeśli ciągle się kurczysz, w końcu nie ma kogo kochać.

Te słowa zostały ze mną, gdy każda z nas poszła w swoją stronę. Emocje we mnie narastały: żal za straconym czasem, wstyd za własną uległość, ale też coś nowego. Cichy impuls, który nie krzyczał, tylko konsekwentnie przypominał, że mam głos. Zrozumiałam, że mój poprzedni związek składał się z niepozornych ustępstw. Tak małych, że nie zauważyłam momentu, w którym przestałam być obecna. To nie była jedna decyzja, tylko setki drobnych zgód na mniej. Szłam dalej z poczuciem ciężaru, ale też z nieoczekiwaną jasnością. Wiedziałam, że nie chcę już negocjować siebie. Nawet jeśli oznaczało to bycie niezrozumianą.

Przez długi czas tylko traciłam

Wieczorem wróciłam do mieszkania wcześniej, niż planowałam. Zamknęłam drzwi i oparłam się o nie plecami, jakbym musiała sprawdzić, czy naprawdę jestem sama. Cisza była gęstsza niż rano. Usiadłam na podłodze, jeszcze w płaszczu, i pozwoliłam myślom płynąć bez porządkowania ich pod czyjeś oczekiwania. Przypomniałam sobie jedną z ostatnich rozmów z Pawłem. Stałam wtedy przy oknie, on siedział na kanapie.

– Może moglibyśmy to zrobić inaczej – powiedziałam ostrożnie.

– Znowu komplikujesz – odpowiedział bez złości, ale i bez zainteresowania. – Przecież jest dobrze.

Było „dobrze” dla niego. Dla mnie było coraz ciaśniej. Dopiero teraz zobaczyłam to wyraźnie. Nie negocjowałam miłości ani wspólnej przyszłości. Negocjowałam własne granice, dzień po dniu, aż sama przestałam wiedzieć, gdzie one są. Wstałam i spojrzałam w lustro. Nie szukałam w nim potwierdzenia ani winy. Chciałam zobaczyć siebie taką, jaka byłam w tej chwili. Zmęczoną, ale obecną. Świadomą, że rezygnacja z siebie nie była ceną za spokój, tylko za ciszę.

– Wystarczy – powiedziałam na głos.

To nie było dramatyczne ani podniosłe. Raczej konkretne. Jak decyzja, którą podejmuje się bez świadków, ale z pełną odpowiedzialnością. Zrozumiałam, że kompromis ma sens tylko wtedy, gdy obie strony coś zyskują. Ja przez długi czas tylko traciłam, myląc to z dojrzałością. Ten dzień nie naprawił mnie ani nie dał gotowych odpowiedzi. Dał mi coś innego – zgodę na to, by już nigdy nie oddawać swojego głosu w zamian za chwilowy spokój. I to było więcej, niż się spodziewałam.

Samotność była ulgą

Wieczór minął spokojnie. Bez planów, bez rozmów, bez sprawdzania, czy ktoś czegoś ode mnie oczekuje. Zrobiłam dokładnie to, na co miałam ochotę, i pierwszy raz nie analizowałam tego pod kątem czyjejś reakcji. Nie było euforii ani wielkiej ulgi. Była akceptacja. Pomyślałam o tym, że mogę być postrzegana jako trudna, wymagająca albo zbyt skupiona na sobie. I po raz pierwszy nie poczułam potrzeby, by się z tego tłumaczyć. Samotność nie wydawała się już karą. Była przestrzenią, w której mogłam oddychać bez ciągłego dostosowywania się. Nie wiedziałam jeszcze, jak dokładnie będzie wyglądało moje życie dalej. Wiedziałam za to bardzo wyraźnie, kim nie chcę już być. Osobą, która milczy dla świętego spokoju i nazywa to miłością. Tego dnia przestałam się z tego rozliczać. I to był mój pierwszy prawdziwy wybór od dawna.

Lena, 30 lat

Historie są inspirowane prawdziwym życiem. Nie odzwierciedlają rzeczywistych zdarzeń ani osób, a wszelkie podobieństwa są całkowicie przypadkowe.

Czytaj także: